นางจุ่ม กินได้ทานดี ชีวีสุขีห่างไกลโรคภัย

นางจุ่ม จัดเป็นพรรณไม้พุ่มรอเลื้อยเนื้อแข็ง แตกกิ่งก้านมาก
มีความสูงของต้นได้ถึง 8 เมตร ลำต้นและกิ่งอ่อนเป็นสีเขียว
มีขนสั้นนุ่มขึ้นปกคลุม เปลือกนอกเป็นสีน้ำตาลอ่อน
ตามลำต้นมีหนามทู่ขึ้นกระจายทั่วไปจำนวนมาก
ขยายพันธุ์ด้วยวิธีการเพาะเมล็ด
ซึ่งการที่ นางจุ่ม เป็นพืชที่ชอบดินร่วนชุ่มชื้น ระบายน้ำดี
มีอินทรียวัตถุสูง แสงแดดแบบครึ่งวัน
จึงทำให้มีถิ่นกำเนิดในเขตร้อนของเอเชีย
พบขึ้นตามป่าเบญจพรรณ ป่าเต็งรัง ป่าดิบแล้ง และป่าผสมผลัดใบ
ที่ความสูงจากระดับน้ำทะเลจนถึง 700 เมตร
ใบนางจุ่ม จะใบเป็นใบเดี่ยว ออกเรียงสลับในระนาบเดียวกัน
ลักษณะของใบเป็นรูปไข่ รูปรี หรือรูปใบหอก ปลายใบเรียวแหลม
โคนใบสอบเรียวสั้น ส่วนของขอบใบเป็นคลื่น
แผ่นใบค่อนข้างหนาและเป็นมัน ผิวใบมีขนขึ้นเล็กน้อย
โดยเฉพาะตามเส้นใบ
ดอกนางจุ่ม จะออกดอกเป็นช่อ มีสีเหลืองอมเขียว
แต่ละช่อยาวประมาณ 1.3-4 เซนติเมตร
และในแต่ละช่อจะมีดอกประมาณ 8-16 ดอก
แกนช่อดอกมีขนขึ้นปกคลุมหนาแน่น ดอกมีขนาดเล็ก
ออกดอกช่วงเดือนตุลาคมถึงกุมภาพันธ์ทุกปี
ผลนางจุ่ม จะเป็นผลสดเมล็ดเดียวแข็ง
ลักษณะของผลเป็นรูปกลมรี ขนาดเล็ก ปลายและโคนมน
ผิวขรุขระ สีเขียว เมื่อแก่แล้วจะเปลี่ยนเป็นสีส้มแดง
จะติดผลในช่วงประมาณมกราคมถึงมีนาคมของทุกปี
ส่วนสรรพคุณของ “นางจุ่ม”
ในประเทศอินเดียจะใช้ทั้งต้นเป็นยารักษาอาการปวดหลัง
ใช้ใบต้มกับน้ำดื่มเป็นยารักษาเบาหวาน
และใช้ส่วนที่อยู่เหนือดินเป็นยาถ่ายพยาธิ
เช่นเดียวกับชนเผ่าทมิฬนาฑู ที่อินเดีย
จะใช้ใบนางจุ่มเป็นยารักษาอาการไข้แกว่ง
ขณะที่ตำรายาไทย “นางจุ่ม” หรือชื่อท้องถิ่น ผักหวานดง
(ชลบุรี), นางชุ่ม มะนาวป่า (ภาคเหนือ), ตาไก่หิน, เถาเดือยไก่,
นมสาว, นางจอง, เหมือดคน
จะใช้เปลือกต้นเป็นส่วนผสมปรุงยาต้มดื่มแก้อาการปวดเมื่อย
และแก้เส้นตึง
นอกจากนี้ ในใบนางจุ่ม ยังพบสารกลุ่มฟลาโวนอยด์ ได้แก่
Quercetin-3-O-β-rutinoside ฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาที่พบ ได้แก่
ลดน้ำตาลในเลือด ลดไขมันในเลือด ลดไข้ ขับปัสสาวะ
ต้านอนุมูลอิสระ ต้านการอักเสบ และ ปกป้องตับจากสารพิษ
ด้านสารสกัดน้ำและเอทานอลจากใบนางจุ่ม
ที่ระดับความเข้มข้น 200 mg/kg และ 400 mg/kg
จะมีฤทธิ์ลดน้ำตาลในเลือดของสัตว์ทดลอง
ส่วนสารสกัดจากส่วนที่อยู่เหนือดินของต้นนางจุ่ม
มีฤทธิ์ช่วยลดอาการเจ็บปวดของสัตว์ทดลองจากความร้อนได้
ไม่นับรวมการทดสอบโดยใช้สารสกัดน้ำ คลอโรฟอร์ม และ
เอทานอล ของส่วนที่อยู่เหนือดินของต้นนางจุ่ม
ที่ความเข้มข้นระหว่าง 5-40 mg/mL
พบว่ายังมีฤทธิ์ขับพยาธิตัวกลม
ทำให้พยาธิเป็นอัมพาตและตายได้ด้วย
ขณะเดียวกัน นางจุ่ม
ยังเป็นผักชนิดหนึ่งที่พบวางขายอยู่ในตลาดทุ่งเสลี่ยม
ที่อยู่ระหว่างทางไปจังหวัดเชียงใหม่ ซึ่งมัดรวมอยู่กับตะแบก
แต่แม่ค้ามักเรียกผักชนิดนี้ว่า “นางโจม”
และบอกว่าเป็นผักที่นิยมนำมาทำแกงหรือใส่ร่วมกับแกงแค
มีรสอร่อยเหมือนผักหวานป่า สามารถเก็บกินได้ตลอดทั้งปี

You may also like...

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องที่ต้องการถูกทำเครื่องหมาย *